Nie, monstera i filodendron to dwie różne rośliny. Należą jednak do tej samej rodziny obrazkowatych (Araceae), dlatego mają podobny pokrój, tworzą korzenie powietrzne i często są ze sobą mylone.
Monstera i filodendron – najważniejsze różnice
Monstera jest rodzajem Monstera, a filodendron należy do rodzaju Philodendron. Obie rośliny wywodzą się z wilgotnych lasów tropikalnych Ameryki Środkowej i Południowej. W naturze wiele z nich wspina się po drzewach, dlatego podobnie wyglądają także w domowej uprawie.
| Cecha | Monstera | Filodendron |
|---|---|---|
| Liście | Zwykle duże, grube, często sercowate i błyszczące | Bardzo różnorodne, od sercowatych i strzałkowatych po głęboko powcinane |
| Fenestracje | U dojrzałych okazów często występują naturalne otwory i rozcięcia | Większość gatunków nie tworzy otworów, choć niektóre mają silnie powcinane liście |
| Korzenie powietrzne | Zwykle grube, długie i dobrze widoczne | Występują u części gatunków, często są cieńsze i mniej rzucają się w oczy |
| Sposób wzrostu | Pnąca, zwykle rośnie pionowo przy podporze | Może być pnący, zwisający, krzewiasty albo bezłodygowy |
Jak rozpoznać monsterę?
Najbardziej charakterystyczną cechą monstery są fenestracje, czyli naturalne otwory w blaszce liściowej. U popularnej Monstera deliciosa pojawiają się także głębokie rozcięcia dochodzące do brzegów liścia. Nie każda monstera ma jednak dziurawe liście od początku.
Młode okazy często wytwarzają liście całobrzegie. Otwory i rozcięcia pojawiają się dopiero wraz z dojrzewaniem rośliny. Z tego powodu młoda monstera może przypominać filodendrona.
Na uwagę zasługują też korzenie powietrzne. U monstery wyrastają z węzłów pędu, są dość masywne i pomagają roślinie wspinać się oraz stabilizować na podporze. Ich obecność sama w sobie nie przesądza jednak o identyfikacji, ponieważ korzenie powietrzne tworzą także niektóre filodendrony.
Jak odróżnić monsterę od filodendrona?
Przy oglądaniu rośliny sprawdź kolejno kilka cech:
- Obejrzyj liście – regularne otwory w ich powierzchni wskazują najczęściej na monsterę, szczególnie gdy liście są duże i grube.
- Sprawdź wiek rośliny – brak fenestracji u młodego okazu nie wyklucza monstery. Młode liście mogą być całkowicie pełne.
- Obserwuj rozwój nowego liścia – u monstery liść rozwija się z osłony tworzonej przez wcześniejszy liść i stopniowo się rozkłada. U wielu filodendronów nowy liść wyrasta z ochronnej osłonki, nazywanej katafilem, która po jego rozwinięciu zasycha i odpada.
- Oceń korzenie i pokrój – monstera zwykle ma grubsze korzenie powietrzne i wyraźnie pnący charakter, natomiast filodendron może rosnąć jako pnącze, roślina zwisająca lub forma krzaczasta.
Sam kształt liścia nie zawsze wystarcza do pewnego rozpoznania. Filodendrony mają bardzo zróżnicowaną budowę, a niektóre gatunki tworzą liście głęboko powcinane. Takie rozcięcia mogą przypominać liście monstery, ale nie są tym samym co typowe fenestracje.
Dlaczego monstera i filodendron są często mylone?
Podobieństwo wynika przede wszystkim ze wspólnej rodziny botanicznej oraz podobnego środowiska życia. W wilgotnych lasach tropikalnych oba rodzaje mogą wspinać się po drzewach i korzystać z korzeni powietrznych. W mieszkaniu prowadzi się je często przy paliku, w jasnym rozproszonym świetle i przy podwyższonej wilgotności powietrza.
Nieporozumienia wzmacniają także dawne nazwy. Monstera deliciosa była kiedyś opisywana pod synonimiczną nazwą Philodendron pertusum. Taka nazwa historyczna nie oznacza jednak, że monstera jest filodendronem. Współczesna klasyfikacja umieszcza te rośliny w dwóch odrębnych rodzajach.
Najprostsza wskazówka brzmi więc: dziurawe, z czasem coraz bardziej powcinane liście sugerują monsterę, ale ostateczne rozpoznanie warto oprzeć także na sposobie rozwijania nowych liści i budowie całej rośliny.
